Nhện đỏ - “kẻ thù nhỏ” gây hại lớn

Thời điểm này, tại ĐBSCL, trong đó có Đồng Tháp đang bước vào cao điểm nắng nóng. Đây là điều kiện thuận lợi để nhện đỏ phát sinh, gây hại cây sầu riêng nếu nhà vườn không theo dõi sát và xử lý kịp thời.

Theo ghi nhận tại một số vườn sầu riêng ở Đồng Tháp, nhện đỏ thường xuất hiện ở mặt dưới lá, nhất là lá non, lá bánh tẻ và đọt non. Dù có kích thước rất nhỏ, khó phát hiện bằng mắt thường, loài gây hại này lại sinh sản nhanh, chích hút dịch tế bào khiến lá bạc màu, khô cháy và rụng sớm.

Anh Lê Trung Thiện, chủ vườn sầu riêng ở ấp Mỹ Phúc, xã Mỹ Đức Tây, tỉnh Đồng Tháp cho biết, mùa nắng nóng là thời điểm nhện đỏ phát triển mạnh. Chỉ sau vài ngày khô nóng liên tục, nhện có thể xuất hiện dày ở mặt dưới lá. Nếu không phát hiện sớm, cây nhanh chóng xuống sức, lá bạc màu, khô rụng, ảnh hưởng trực tiếp đến khả năng quang hợp và nuôi trái.

“Với cây sầu riêng, bộ lá quyết định rất lớn đến khả năng nuôi trái. Nếu để nhện đỏ gây hại nặng, cây suy yếu, dễ rụng trái non, ảnh hưởng tới năng suất và chất lượng trái. Do đó, phòng sớm vừa tiết kiệm chi phí, vừa giúp cây ổn định hơn trong mùa nắng”, anh Thiện chia sẻ.

Tương tự, ông Lê Văn Phúc, nông dân trồng sầu riêng lâu năm ở ấp 11, xã Long Tiên, tỉnh Đồng Tháp cho hay, năm nay nhện đỏ xuất hiện sớm hơn mọi năm. Ban đầu vườn chỉ có vài lá vàng nhẹ, nhưng sau ít ngày dịch hại lan nhanh. Do nhện đỏ quá nhỏ, nếu không kiểm tra kỹ mặt dưới lá, nhà vườn dễ nhầm với hiện tượng thiếu dinh dưỡng hoặc cháy lá do nắng.

Theo ông Phúc, sau khi được cán bộ kỹ thuật của Công ty cổ phần Thuốc sát trùng Việt Nam (Vipesco) hướng dẫn giải pháp phòng trừ phù hợp, mật số nhện giảm nhanh, lá non phục hồi tốt hơn, cây khỏe trở lại. Tuy nhiên, để đạt hiệu quả bền vững, cần phải xử lý đúng thời điểm, kết hợp theo dõi thường xuyên, không chờ dịch hại bùng phát mạnh mới can thiệp.

Các nhà vườn trồng sầu riêng cho biết, nhện đỏ tuy nhỏ nhưng tác động lớn đến sức cây. Khi bộ lá bị tổn thương, khả năng quang hợp suy giảm, cây thiếu dinh dưỡng để nuôi trái. Nhất là với những vườn đang trong giai đoạn nuôi trái, cây yếu sẽ khiến trái phát triển chậm, dễ rụng non và giảm chất lượng. Do đó, sau khi áp dụng giải pháp phòng trừ phù hợp, tình trạng bạc lá trên vườn đã giảm rõ rệt, đọt non phát triển trở lại, cây phục hồi đều và giữ được bộ lá để nuôi trái. Điều quan trọng là phải phun đúng kỹ thuật, đúng thời điểm và theo dõi sát mật số nhện.

Bên cạnh sử dụng thuốc phòng trừ, nhiều nhà vườn ở Đồng Tháp đã kết hợp các biện pháp canh tác như giữ ẩm trong mùa nắng, tỉa cành tạo tán thông thoáng, bón phân cân đối để tăng sức chống chịu cho cây. Trong điều kiện khô nóng kéo dài, việc không để vườn quá khô được xem là một trong những giải pháp quan trọng nhằm hạn chế nhện đỏ phát triển.

Quản lý tổng hợp, không để cây suy kiệt

Theo ông Võ Văn Nhiều, Trưởng khu vực Bắc Sông Hậu - Công ty cổ phần Thuốc sát trùng Việt Nam, nhện đỏ thường bùng phát mạnh trong điều kiện khô nóng, đặc biệt vào mùa nắng nóng kéo dài. Trên sầu riêng, đối tượng này tập trung ở mặt dưới lá, chích hút làm lá bạc màu, khô cháy, giảm khả năng quang hợp. Khi bộ lá suy yếu, cây nuôi trái kém, dễ rụng trái non, ảnh hưởng trực tiếp đến năng suất và chất lượng quả.

Vipesco hiện có các giải pháp hỗ trợ nhà vườn phát hiện sớm sinh vật hại trên cây sầu riêng, xử lý đúng thời điểm và luân phiên hoạt chất phù hợp. Tùy tình trạng vườn, cán bộ kỹ thuật sẽ tư vấn quy trình sử dụng cụ thể nhằm kiểm soát mật số rầy xanh, nhện đỏ, bảo vệ bộ lá và hạn chế tái bùng phát.

“Khi mật số nhện bắt đầu tăng, cần xử lý sớm bằng bộ đôi sản phẩm Zicon 43SC kết hợp Tetrazin 20SC. Với rầy xanh, có thể sử dụng Centrum 75WG kết hợp Vithoxam 350SC. Nhà vườn cần phun kỹ mặt dưới lá, đúng liều lượng, đủ lượng nước và luân phiên hoạt chất để hạn chế nguy cơ kháng thuốc”, ông Nhiều chia sẻ.

Ông Trần Thanh Tâm, Chi cục trưởng Chi cục Trồng trọt và BVTV tỉnh Đồng Tháp cho biết, sau sáp nhập Tiền Giang và Đồng Tháp, toàn tỉnh có khoảng 32.100ha sầu riêng, trong đó 25.685ha đang cho trái. Với quy mô này, công tác quản lý sinh vật gây hại, nhất là nhện đỏ và nhóm côn trùng chích hút cần được triển khai chủ động hơn.

“Các đối tượng chích hút như nhện đỏ thường gây hại nặng vào mùa khô, trong khi nhiều loại bệnh lại phát triển mạnh vào mùa mưa. Vì vậy ở giai đoạn nông dân tạo đọt, xử lý ra hoa cho vụ mới, việc thăm vườn thường xuyên là rất quan trọng”, ông Tâm khuyến cáo.

Theo ông Tâm, nhện đỏ thường gây hại mạnh ở giai đoạn cây ra đọt non và ra hoa. Nếu mật số cao, nhện chích hút làm lá bị săn lại, mất biểu bì, giảm khả năng quang hợp, trên bông có thể làm giảm tỷ lệ thụ phấn, ảnh hưởng đến đậu trái và năng suất.

Chi cục Trồng trọt và BVTV tỉnh Đồng Tháp khuyến cáo nhà vườn quản lý nhện đỏ theo hướng tổng hợp, thường xuyên thăm vườn, phát hiện sớm khi mật số còn thấp, duy trì độ ẩm hợp lý trong mùa nắng, tỉa cành tạo tán thông thoáng, chăm sóc cây khỏe để tăng sức chống chịu.

Khi cần sử dụng thuốc BVTV, bà con phải chọn thuốc đặc trị phù hợp, phun đúng thời điểm, đúng liều lượng, đủ lượng nước và luân phiên nhóm hoạt chất để hạn chế kháng thuốc. Thời gian tới, ngành BVTV Đồng Tháp sẽ tiếp tục tăng cường tuyên truyền, tập huấn kỹ thuật và xây dựng mô hình trình diễn để hỗ trợ nhà vườn quản lý dịch hại hiệu quả hơn.

“Nhện đỏ là dịch hại nhỏ bé nhưng có thể gây thiệt hại lớn nếu không được kiểm soát kịp thời. Chủ động phát hiện sớm, kết hợp biện pháp canh tác và xử lý đúng kỹ thuật là giải pháp quan trọng giúp nhà vườn bảo vệ năng suất, chất lượng trái và phát triển cây sầu riêng bền vững trong điều kiện thời tiết ngày càng bất thường”, ông Trần Thanh Tâm nhấn mạnh.

Theo Minh Sáng/ NNVN