Những ngày này, tại các thôn bản của xã Quảng Đức (Quảng Ninh), không khí thu hoạch khoai tây rộn ràng trên khắp cánh đồng. Từng bao khoai được chất lên bờ, người dân hồ hởi vì một vụ sản xuất cho kết quả vượt mong đợi.

Cuối năm 2025, xã Quảng Đức triển khai hỗ trợ 15 tấn giống khoai tây Atlantic cho các thôn Hải An, Hải Tiến, Hải Thành và bản Cấu Lìm. Cùng với đó là 18 tấn phân hữu cơ được cấp miễn phí. 17 hộ dân lần đầu tham gia mô hình trồng khoai tây vụ đông trên diện tích 12ha. Không chỉ hỗ trợ vật tư, xã còn tổ chức tập huấn kỹ thuật, trực tiếp hướng dẫn từ khâu làm đất, xuống giống đến chăm sóc, phòng trừ sâu bệnh và liên kết doanh nghiệp bao tiêu sản phẩm.

Anh Tằng Quý Tuấn ở bản Cấu Lìm cho biết, vụ đầu tiên có 10 hộ trong bản tham gia liên kết trồng khoai tây. Theo đánh giá thực tế tại ruộng, năng suất đạt khoảng hơn 12 tấn/ha. Với mức giá thu mua khoảng 8.200 đồng/kg, người dân phấn khởi vì hiệu quả cao hơn nhiều so với một số cây vụ đông trước đây.

Đánh giá tại ruộng thu hoạch, ông Lương Văn Hưng, cán bộ kỹ thuật thuộc Học viện Nông nghiệp Việt Nam cho rằng, Quảng Đức hội tụ nhiều yếu tố thuận lợi hiếm có để phát triển sản xuất khoai tây vụ đông. Theo ông, khu vực bản Cấu Lìm có nền đất tốt, khí hậu mát mẻ, độ cao so với mực nước biển phù hợp, biên độ nhiệt ngày - đêm chênh lệch lớn. Đây là điều kiện quan trọng giúp cây khoai tây sinh trưởng ổn định và tích lũy tinh bột tốt trong củ.

“Chất lượng khoai thu hoạch tại đây rất phù hợp cho chế biến công nghiệp, đặc biệt là yêu cầu về hàm lượng tinh bột của nhà máy. Với điều kiện tự nhiên như vậy, nếu được tổ chức sản xuất bài bản, cây khoai tây hoàn toàn có thể phát triển ổn định, lâu dài tại vùng đất này”, ông Hưng đánh giá.

Tại thôn Hải Thành, anh Nguyễn Văn Đức, người có 3 năm gắn bó với cây khoai tây chia sẻ: “Vụ đông chỉ khoảng 3 tháng nhưng hiệu quả thấy rõ. Mỗi sào khoai tây của gia đình tôi đạt khoảng 7 tạ, tính ra gần 20 tấn/ha”. Từ diện tích ban đầu hơn 2.000m², gia đình anh đã mạnh dạn mở rộng lên khoảng 4ha. Theo anh Đức, thu nhập từ khoai tây ổn định, quay vòng vốn nhanh nên gia đình tiếp tục duy trì và có kế hoạch mở rộng trong những năm tới.

Điểm đáng ghi nhận là sự thay đổi trong cách tổ chức sản xuất. Chính quyền địa phương theo sát mô hình từ đầu vụ, tính toán cụ thể năng suất, chi phí và lợi nhuận, đồng thời công khai kết quả để người dân so sánh, cân nhắc. Việc liên kết bao tiêu sản phẩm cũng giúp bà con yên tâm sản xuất, tránh tình trạng “được mùa mất giá”.

Ông Phạm Văn Thọ, Chủ tịch UBND xã Quảng Đức cho biết, mục tiêu của mô hình không chỉ dừng ở một vụ sản xuất mà hướng tới đa dạng hóa cơ cấu cây trồng vụ đông, tận dụng quỹ đất nông nghiệp sau thu hoạch lúa, nâng cao giá trị trên một đơn vị diện tích. Năm 2025, xã trồng khoảng 300ha cây vụ đông, trong đó khoai tây là một trong những cây chủ lực.

Đối với xã miền núi như Quảng Đức, nông, lâm nghiệp vẫn là nền tảng phát triển lâu dài. Bên cạnh thế mạnh trồng rừng sản xuất, việc đưa vào các mô hình cây trồng ngắn ngày như khoai tây Atlantic giúp tạo thêm nguồn thu, giải quyết việc làm tại chỗ.

Thực tế từ 12ha khoai tây vụ đầu cho thấy khi được tổ chức sản xuất bài bản, người dân hoàn toàn có thể làm chủ kỹ thuật và nâng cao thu nhập. Khoai tây Atlantic có thể chưa phải là cây trồng chủ lực lâu dài, song trong cơ cấu vụ đông hiện nay, đây là lựa chọn phù hợp với điều kiện đất đai, khí hậu địa phương.

Nếu tiếp tục được quy hoạch vùng trồng ổn định, mở rộng liên kết tiêu thụ và nâng cao chất lượng sản phẩm, mô hình này sẽ góp phần tạo bước chuyển tích cực trong phát triển kinh tế nông nghiệp của Quảng Đức.

Cách làm của xã Quảng Đức cho thấy rõ vai trò “bà đỡ” của chính quyền cơ sở, hỗ trợ đúng khâu, đúng thời điểm, hướng dẫn kỹ thuật sát thực tế, gắn sản xuất với thị trường. Đó là những yếu tố then chốt quyết định hiệu quả mùa vụ.

Theo Nguyễn Thành/ NNVN