Mô hình hữu cơ tuần hoàn và hệ sinh thái đa tầng

Bước vào vườn rau sản xuất theo hướng hữu cơ của Sản Việt Farm ở xã Nam Ninh Hoa (tỉnh Khánh Hòa), ấn tượng đầu tiên của chúng tôi không phải là vẻ xanh mướt bóng bẩy mà là mùi thơm nhẹ của thảo mộc từ gừng, sả và tỏi thoảng trong gió.

Chị Võ Biện Thanh Huyên, người trực tiếp phụ trách sản xuất rau của Sản Việt Farm chia sẻ, trồng rau ở đây đòi hỏi sự kiên trì gấp nhiều lần bởi nguyên tắc không hóa chất.

Về nguồn dinh dưỡng cho đất, chị Huyên tuyệt đối không dùng phân bón hóa học. Thay vào đó, chị tận dụng nguồn phân chuồng từ hoạt động chăn nuôi ngay tại trang trại đem ủ hoai mục với chế phẩm vi sinh kỹ lưỡng trong 6 tháng. Nguồn phân này sau đó được bón lót vào đất hoặc các luống rau từ một tuần đến 10 ngày trước khi xuống giống để đảm bảo đất sạch mầm bệnh và dồi dào dinh dưỡng tự nhiên.

Bên cạnh đó, chị Huyên tự tay chế biến các chế phẩm sinh học bảo vệ cây trồng từ nguyên liệu sẵn có như gừng, ớt, tỏi, sả ngâm với rượu nhạt hoặc ủ đường vàng.

"Để trị những con sâu lì lợm, mình dùng ớt xay mạnh, còn gừng, sả thì để xua đuổi. Sản xuất rau hữu cơ là phải kiên trì, duy trì xịt nhiều lần mới hiệu quả", chị Huyên chia sẻ.

Sự an toàn của môi trường tại đây còn được minh chứng qua đàn ong dú. Anh Bùi Kim Anh, kỹ thuật viên phụ trách nuôi ong cho biết, đàn ong dú tại đây được xem là "thước đo" độ sạch của môi trường. Loài ong này rất nhạy cảm với hóa chất, chỉ cần một lượng nhỏ thuốc bảo vệ thực vật hóa học cũng có thể khiến đàn ong suy kiệt.

"Hiện trang trại canh tác theo hướng hữu cơ tuần hoàn, không sử dụng phân, thuốc hóa học nên ong phát triển rất tốt. Chúng tôi tận dụng nguồn mật từ hoa dừa, hoa xoài và các loại cây ăn trái trong trang trại", anh Kim Anh giải thích. Từ số lượng ban đầu, anh đã nhân thành công lên 4.000 đàn và đặt mục tiêu đạt trên 10.000 đàn vào cuối năm nay. Việc phát triển đàn ong không chỉ mang lại nguồn thu từ mật với dược tính cao mà còn hỗ trợ thụ phấn tự nhiên, nâng cao chất lượng nông sản trong hệ sinh thái của trang trại.

Hiệu quả từ tư duy nông nghiệp triệt để

​Những nỗ lực của chị Huyên hay anh Kim Anh chính là những mắt xích quan trọng trong chiến lược phát triển mà anh Nguyễn Minh Thành - chủ trang trại Sản Việt Farm đã dày công gây dựng suốt 7 năm qua. Trên tổng diện tích hơn 120ha, anh Thành đã vận hành thành công chu trình sản xuất khép kín.

Phụ phẩm như cỏ rác, trái cây hư được dùng làm thức ăn chăn nuôi, chất thải chăn nuôi tiếp tục được xử lý qua quy trình ủ hoai hoặc nuôi sâu canxi, trùn quế để tạo ra nguồn phân hữu cơ giàu dinh dưỡng, quay lại cải tạo đất đai.

Sự kiên trì ấy đã dần mang lại quả ngọt khi Sản Việt Farm bắt đầu tự cân đối được thu chi sau chặng đường 7 năm vận hành. Riêng năm ngoái, doanh thu từ mảng nông nghiệp đã đạt khoảng 4 - 5 tỷ đồng. Bước sang năm 2026, trang trại bắt đầu chuyển sang giai đoạn lợi nhuận tăng lên. Đây là minh chứng rõ nét cho thấy nông nghiệp tuần hoàn không phải là sự đầu tư dàn trải mà đi thẳng vào hiệu quả tài chính và khả năng tự chủ bền vững.

Hiện trang trại dành 60ha để trồng các giống xoài Úc, xoài cát Hòa Lộc, xoài tứ quý và Đài Loan cùng 3.000 gốc dừa xiêm Ninh Đa và 10ha vườn với đa dạng cây ăn quả. Đặc biệt, khu chăn nuôi được quy hoạch rộng tới 10ha với các đối tượng nuôi chính gồm bò, gà và chim yến. Điểm nhấn trung tâm là hồ nước rộng 2,5ha không chỉ phục vụ tưới tiêu, nuôi cá mà còn tạo môi trường tốt cho chim yến và làm cảnh quan du lịch sinh thái.

Anh Thành khẳng định, định hướng của Sản Việt Farm không chỉ dừng lại ở một trang trại sản xuất đơn thuần mà đang nỗ lực để trở thành hình mẫu về nông nghiệp hữu cơ, tuần hoàn và du lịch nông nghiệp.

"Chúng tôi tận dụng lợi thế của nông nghiệp sạch để làm du lịch, lấy du khách làm đối tượng tiêu thụ trực tiếp nông sản. Đồng thời, trang trại lồng ghép các giá trị văn hóa bản địa, tạo việc làm ổn định cho 50 - 60 lao động địa phương. Khi xây dựng được một hệ sinh thái mẫu mực, doanh nghiệp sẽ phát triển bền vững và bà con cũng có sinh kế tốt hơn", anh Thành chia sẻ.

​Sản Việt Farm đang minh chứng khi nông nghiệp được đầu tư bằng tư duy tuần hoàn và tinh thần trách nhiệm, giá trị mang lại không chỉ là lợi nhuận mà còn là sự hồi sinh của môi trường và niềm tin vào một nền nông nghiệp tử tế.

Theo Sơ - Phương Chi/ NNVN