Trung tâm Dịch vụ sự nghiệp công xã Mang Yang (tỉnh Gia Lai) vừa phối hợp với Công ty TNHH ThaiBinh Seed - Miền Trung - Tây Nguyên triển khai mô hình trình diễn sản xuất giống lúa chất lượng cao TBR16. Mô hình được thực hiện tại cánh đồng Kơ Dơ (thôn Dôr 2, xã Đak Đoa) với quy mô 0,5ha

Qua kết quả theo dõi của Trung tâm Dịch vụ sự nghiệp công xã Mang Yang, trong vụ đông xuân 2025 - 2026 thời tiết lạnh, rét kéo dài đã kéo dài thời gian sinh trưởng của giống lúa TBR16. Tuy nhiên, nhờ chủ động đảm bảo nguồn nước tưới trong suốt quá trình sản xuất, cây lúa vẫn sinh trưởng, phát triển ổn định.

Cụ thể, giống lúa TBR16 có tỷ lệ nảy mầm cao (khoảng 95%), cây cao trung bình 85 - 95cm, cứng cây, đẻ nhánh khá (6 - 7 nhánh hữu hiệu), bộ lá xanh bền đến cuối vụ.

Trong suốt quá trình canh tác, cây lúa sinh trưởng ổn định, ít sâu bệnh, bệnh đốm nâu xuất hiện rải rác, các đối tượng gây hại khác ở mức nhẹ.

Về năng suất, mô hình ghi nhận các yếu tố cấu thành tương đối tốt với mật độ 345 bông/m2, trung bình 90 hạt chắc/bông. Năng suất dự kiến đạt khoảng 70 tạ tươi/ha, cho thấy hiệu quả rõ rệt so với nhiều giống truyền thống.

Ghi nhận thực tế ngoài cánh đồng, nhiều hộ dân khen giống lúa TBR16 phát triển đồng đều, cây đứng thẳng, thân cứng, lá xanh đến cuối vụ. Đặc biệt, giống lúa TBR16 cho hạt nhiều và tỷ lệ hạt chắc cao.

Thực tế thu hoạch cũng cho thấy hiệu quả rõ rệt khi đo năng suất trên diện tích 1m2, giống lúa TBR16 đạt hơn 1kg thóc tươi, tương đương hơn 1 tấn tươi/sào, qua đó củng cố thêm niềm tin của người dân vào tiềm năng năng suất của giống lúa này.

Là hộ trực tiếp tham gia mô hình, anh Bun (thôn Dôr 2) không giấu được bất ngờ trước kết quả đạt được trên thửa ruộng của gia đình. Anh cho biết khi đưa giống lúa TBR16 vào sản xuất, quy trình gieo sạ và bón phân gần như không khác so với các giống lúa trước đây. Tuy nhiên, điều khiến anh ấn tượng là cây lúa phát triển rất khỏe, ít sâu bệnh nên hầu như không phải sử dụng thuốc bảo vệ thực vật như những vụ trước.

“Ban đầu, gia đình chỉ kỳ vọng năng suất đạt khoảng 8 tạ tươi/sào. Thế nhưng khi thu hoạch, sản lượng thực tế lên tới hơn 1 tấn tươi/sào, vượt xa dự tính. Kết quả này không chỉ mang lại niềm vui mà còn giúp gia đình thêm tin tưởng vào giống lúa TBR16. Trong vụ tới, gia đình tiếp tục sản xuất thử nghiệm, nếu hiệu quả vẫn ổn định sẽ mạnh dạn lựa chọn giống lúa này cho những vụ tiếp theo”, anh Bun chia sẻ.

Dù không trực tiếp tham gia mô hình nhưng khi tận mắt chứng kiến ruộng lúa TBR16 ngoài cánh đồng, anh Thêm (làng Adơk Kong, xã Ia Băng) ấn tượng trước năng suất và chất lượng của giống lúa này. Anh cho biết với hơn 5 sào lúa gia đình đang canh tác, các vụ trước năng suất chỉ đạt khoảng 7 tạ tươi/sào - mức phổ biến tại địa phương. Trong khi đó, giống TBR16 cho năng suất vượt trội, đạt trên 1 tấn tươi/sào, con số nhiều hộ dân khi tham quan mô hình không dám nghĩ đến.

“Người dân mong muốn địa phương tiếp tục mở rộng mô hình, đưa giống lúa TBR16 vào trồng thử nghiệm với sự tham gia của nhiều hộ hơn, qua đó có thêm cơ sở đánh giá khách quan, chính xác. Nếu kết quả tiếp tục khả quan, bà con sẽ mạnh dạn lựa chọn giống lúa TBR16 cho các vụ tiếp theo”, anh Thêm chia sẻ.

Ông Lê Tấn Hùng, Phó Giám đốc Trung tâm Dịch vụ sự nghiệp công xã Mang Yang cho biết, giống lúa TBR16 thích nghi tốt với điều kiện địa phương, có khả năng chống chịu thời tiết bất lợi, chống đổ ngã và ít sâu bệnh, phù hợp để đưa vào cơ cấu giống tại xã Đăk Đoa.

Từ kết quả bước đầu của mô hình trình diễn, ông Hùng kiến nghị doanh nghiệp tiếp tục mở rộng quy mô thực hiện mô hình trình diễn giống lúa TBR16 trong các vụ tiếp theo. Qua đó nhằm đánh giá toàn diện, tiến tới đưa giống lúa TBR16 vào cơ cấu sản xuất chủ lực tại xã Đăk Đoa. Đồng thời cần nghiên cứu, bổ sung thêm các giống lúa chất lượng cao khác để xây dựng các mô hình sản xuất thử nghiệm phù hợp với điều kiện địa phương.

Đối với địa phương, cần đẩy mạnh công tác tuyên truyền, vận động người dân tiếp tục tham gia thí điểm sản xuất giống lúa TBR16 trong vụ mùa, qua đó có thêm dữ liệu thực tế phục vụ công tác khảo nghiệm, đánh giá hiệu quả trước khi nhân rộng.

Theo Tuấn Anh/ NNVN